Ev alırken toplam masraf nasıl hesaplanır?
Ev almanın maliyeti satış bedeliyle bitmez. Alıcı tapuda harç ve döner sermaye öder, emlakçıyla çalıştıysa hizmet bedeli ve KDV öder, kendi adına yeni bir DASK poliçesi yaptırır. Konut kredisi kullanılıyorsa tahsis ücreti, ekspertiz ve ipotek masrafı da eklenir.
Toplam masraf = Tapu harcı + Döner sermaye + Emlakçı ücreti + DASK
Kredi varsa + Tahsis ücreti + Ekspertiz + İpotek döner sermayesi
Örnek (kredisiz): 5.000.000 TL'lik ev için alıcının tapu harcı 100.000 TL, emlakçı ücreti 100.000 TL + 20.000 TL KDV = 120.000 TL, büyükşehirde döner sermaye yaklaşık 6.988 TL, 100 m² betonarme ev için en yüksek risk grubunda DASK primi 3.465,22 TL'dir (Kasım 2026 tarifesi). Toplam 230.453,22 TL eder.
Aynı ev 3.000.000 TL krediyle alınırsa 15.000 TL tahsis ücreti, 20.101 TL ekspertiz ve yaklaşık 6.988 TL ipotek döner sermayesi eklenir. Toplam masraf 272.542,22 TL olur. Krediden sonra gereken nakit (peşinat ve masraflar) 2.272.542,22 TL'dir.
Tapu harcını kim öder?
Konut satışında tapu harcı, beyan edilen satış bedeli üzerinden alıcı için %2, satıcı için %2'dir (492 sayılı Harçlar Kanunu). Kanuna göre her taraf kendi payını öder, ama taraflar harcın tamamını alıcının ödemesinde anlaşabilir. Bu durumda alıcının harcı satış bedelinin %4'ü olur.
Harç, gerçek satış bedeli üzerinden alınır ve bu bedel emlak vergisi değerinin altında olamaz. Düşük bedel beyan edilirse eksik harç gecikme faiziyle istenir ve vergi ziyaı cezası kesilir. Ayrıntılı hesap için tapu harcı hesaplama sayfasına bakın.
Tapu müdürlüğü harçtan ayrı olarak işlem başına döner sermaye ücreti alır. 2026'da bu ücret ilçenin katsayısına göre yaklaşık 2.534 TL ile 6.988 TL arasındadır ve genellikle alıcı öder.
Emlakçı komisyonu ne kadar, kim öder?
Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'e (md. 20) göre satışta emlakçının alabileceği toplam hizmet bedeli, satış bedelinin KDV hariç %4'ünü geçemez. Sözleşmede aksi yazmıyorsa bu tutar alıcı ve satıcı arasında eşit bölünür: her biri %2 + %20 KDV öder. Yani alıcının ödemesi satış bedelinin %2,4'üdür.
Ücretin tamamı yazılı yetkilendirme sözleşmesiyle tek tarafa yüklenebilir, ama iki taraftan alınanların toplamı yine %4'ü aşamaz. Emlakçı evi göstermek için ayrıca ücret isteyemez (md. 19). Ayrıntı için emlakçı komisyonu hesaplama sayfasına bakın.
Konut kredisiyle alırken hangi masraflar çıkar?
- Kredi tahsis ücreti: Bankanın kendisi için alabileceği tek ücrettir ve kredinin en fazla binde 5'i (%0,5) olabilir. 3.000.000 TL kredide en fazla 15.000 TL eder. "Dosya masrafı" gibi ayrı bir ücret alınamaz.
- Ekspertiz (değerleme): SPK'nın 2026 asgari ücret tarifesine göre bağımsız bölüm niteliğindeki konutta 1–149 m² için 16.500 TL, 150–250 m² için 17.622 TL, 251–500 m² için 20.217 TL'dir. Üzerine %20 KDV, 176 TL GBİM payı ve 125 TL Birlik payı eklenir; 100 m²'lik bir daire için en az 20.101 TL tutar. Bağımsız bölüm niteliği kazanmamış müstakil yapılarda (köy ve kırsal mahalle hariç) ücret %10 artırılır.
- İpotek: Konut kredisi için kurulan ipotek tapu harcından istisnadır. Tapu müdürlüğüne yalnızca döner sermaye ücreti ödenir. Hesaplayıcı bu ücreti satıştaki döner sermayeyle aynı kabul eder (tahmin).
- BSMV: Kredinin kullanıldığı tarihte adınıza kayıtlı konut ya da konut hissesi varsa kredi BSMV istisnasından yararlanamaz ve faize %15 BSMV eklenir (6802 sayılı Kanun md. 29). Bu durumda tahsis ücretine de BSMV eklenip eklenmeyeceği netleşmemiştir; hesaplayıcı eklemez.
- Sigortalar: Yalnızca DASK zorunludur. Kredi bağlantılı hayat ve konut (yangın) sigortası açık talebiniz olmadan yapılamaz ve poliçeyi istediğiniz sigortacıdan alabilirsiniz (6502 sayılı Kanun md. 38).
Banka, ekspertiz ve ipotek için yalnızca değerleme şirketine ve tapuya ödenen tutarları size yansıtabilir. Ne kadar kredi kullanabileceğinizi ne kadar konut kredisi alabilirim, aylık taksiti konut kredisi hesaplama sayfasında görebilirsiniz.
Ev alırken neden yeni DASK yaptırılır?
Zorunlu deprem sigortası (DASK) olmadan tapuda satış ve ipotek tescili yapılamaz (6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu md. 11). 5 Eylül 2026'dan bu yana ev satıldığında satıcının poliçesi tapu tescil tarihinde sona eriyor; kullanılmayan günlerin primi başvuru üzerine iade ediliyor. Bu yüzden alıcı tapudan önce kendi adına yeni poliçe yaptırmalıdır.
Prim, brüt alan ile m² bedelinin çarpımı (azami teminatla sınırlı) ve risk grubuna göre değişen tarife oranıyla bulunur. Kasım 2026'da m² bedeli betonarmede 12.288 TL, diğer yapılarda 8.192 TL, azami teminat 2.605.100 TL'dir. Bu tutarlar her ay güncellenir. Kat sayısı ve ruhsat yılı düzeltmeleri hariç, 100 m² betonarme bir evin primi risk grubuna göre 897 TL ile 3.465 TL arasındadır. Betonarme binalarda 2000'den önce ruhsat alınmışsa ya da zemin üstü 8 veya daha fazla kat varsa prim %10 artar; 3 veya daha az katta %10 azalır. Kesin primi DASK hesaplama sayfasında bulabilirsiniz.
Güvenli ödeme sistemi nedir, ücretini kim öder?
Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'e 2026'da eklenen düzenlemeyle, satış bedelinin nakit, havale veya EFT ile ödenen kısmı tapu devriyle eş zamanlı işleyen bir güvenli ödeme sistemi üzerinden ödenecek. Kredi kullanılan kısım bu sistemin dışındadır. Yönetmeliğe göre zorunluluk 1 Aralık 2026'da başlıyor; Bakanlık bu tarihi en fazla 3 ay erteleyebilir.
Sistemin bir kullanım bedeli olacak, ancak tutar Kasım 2026 itibarıyla açıklanmadı. Bedel satıcıya aktarılacak paradan düşüleceği için alıcının masrafı değildir. Tutar açıklandığında hesaplayıcıya ekleyeceğiz.
Hesaba dahil olmayan giderler nelerdir?
- KDV: Müteahhitten sıfır konut alımında satış bedeline KDV de uygulanır; oran konutun alanına ve özelliklerine göre değişir. Bireyden ikinci el alımda KDV yoktur.
- Emlak vergisi: Satış yılının emlak vergisini satıcı öder, alıcı ertesi yıldan itibaren öder. Alıcının alım yılı içinde belediyeye emlak vergisi bildirimi vermesi gerekir (emlak vergisi hesaplama).
- Taşınma ve abonelikler: Elektrik, su ve doğal gaz abonelik güvence bedelleri, nakliye ve tadilat giderleri kişiye göre değişir.
- Satıcının giderleri: Satıcı kendi %2 harcını, emlakçı payını ve şartları varsa değer artış kazancı vergisini öder.
Sık sorulan sorular
Ev alırken masrafları kim öder?
Tapu harcını kanuna göre alıcı ve satıcı %2'şer öder; emlakçı ücreti de sözleşmede aksi yoksa yarı yarıya bölünür. Döner sermaye, DASK ve kredi masrafları genellikle alıcıya aittir. Taraflar harcın ve emlakçı ücretinin paylaşımını farklı kararlaştırabilir.
Ev alırken masraflar satış bedelinin yüzde kaçı eder?
Kredisiz ve emlakçılı bir alımda harç eşit bölünürse alıcı, satış bedelinin %4,4'ünü (%2 harç ve KDV dahil %2,4 emlakçı ücreti) ve buna ek olarak döner sermaye ile DASK primini öder. 5.000.000 TL'lik evde toplam yaklaşık %4,6 eder. Harcın tamamını alıcı öderse oran 2 puan artar; kredi masrafları ayrıca eklenir.
Emlakçı alıcıdan %4 isteyebilir mi?
Yalnızca yazılı yetkilendirme sözleşmesinde ücretin tamamının alıcıya ait olduğu yazıyorsa ve satıcıdan ayrıca ücret alınmıyorsa. Alıcı ve satıcıdan alınan toplam hizmet bedeli, satış bedelinin KDV hariç %4'ünü geçemez.
Konut kredisinde dosya masrafı alınır mı?
Hayır. Banka yalnızca kredi tutarının en fazla binde 5'i kadar tahsis ücreti alabilir. Ekspertiz ve ipotek için ise yalnızca değerleme şirketine ve tapuya ödenen tutarları yansıtabilir.
Ekspertiz ücreti 2026'da ne kadar?
SPK'nın 2026 tarifesine göre bağımsız bölüm niteliğindeki konutta en az 16.500 TL (1–149 m²), 17.622 TL (150–250 m²) ve 20.217 TL (251–500 m²). Bu tutarlara %20 KDV, 176 TL GBİM payı ve 125 TL Birlik payı eklenir. Tarife asgari ücrettir; ulaşım gibi giderler ayrıca istenebilir.
Kredi onaylanmazsa ekspertiz ücreti geri alınır mı?
Kredi başvurusu reddedilirse banka sizden kendi adına ücret alamaz. Ancak değerleme şirketi gibi üçüncü kişilere ya da kamu kurumlarına ödenmiş tutarlar istenebilir. Ekspertiz yapıldıysa bu ücret genellikle geri alınamaz.
Satıcının DASK poliçesi alıcıya geçer mi?
Hayır. 5 Eylül 2026'dan itibaren satışta eski poliçe tapu tescil tarihinde sona erer. Alıcı kendi adına yeni poliçe yaptırmalıdır; satıcı kullanılmayan günlerin primini geri isteyebilir.
Konut kredisinde hayat sigortası zorunlu mu?
Hayır. Kredi bağlantılı hayat ve konut sigortası ancak açık talebinizle yapılabilir ve banka sigortasız bir kredi teklifi de sunmak zorundadır. Bankalar sigortalı krediye daha düşük faiz uygulayabilir. Zorunlu olan yalnızca DASK'tır.
Güvenli ödeme sistemi ücretini kim öder?
Kullanım bedeli satıcıya aktarılacak tutardan düşülür, yani fiilen satıcı öder. Tutar Kasım 2026 itibarıyla açıklanmadı. Sistemin 1 Aralık 2026'da zorunlu hale gelmesi planlanıyor; Bakanlık bu tarihi en fazla 3 ay erteleyebilir.
Kaynaklar
- 492 sayılı Harçlar Kanunu (tapu harcı) — mevzuat.gov.tr
- Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik, md. 19, 20 ve Ek md. 1 (RG 05.06.2018, sayı 30442); son değişiklik RG 01.10.2026, sayı 33387 — resmigazete.gov.tr
- TCMB, Finansal Tüketicilerden Alınacak Ücretlere İlişkin Tebliğ (2020/7) Uygulama Talimatı, 13.01.2026 — tcmb.gov.tr
- SPK Kurul Kararı 68/2443, 2026 Yılı Gayrimenkul Değerleme Asgari Ücret Tarifesi (RG 31.12.2025, sayı 33124, 6. Mükerrer) — resmigazete.gov.tr
- DASK, Zorunlu Deprem Sigortası tarife ve primleri (Kasım 2026) — dask.gov.tr
- 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu, md. 10 ve 11 — mevzuat.gov.tr
- Zorunlu Deprem Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik (RG 21.08.2026, sayı 33347) — resmigazete.gov.tr
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, md. 38 — mevzuat.gov.tr
Bu sayfadaki hesaplar bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım ya da hukuk tavsiyesi değildir. Kesin tutarlar tapu müdürlüğü, bankanız, emlakçınız ve sigorta şirketiniz tarafından belirlenir.